SYMPOSIA  

1 en 2 maart: ASPECTEN VAN HET CULTURELE EN RELIGIEUZE LEVEN VAN DE RUSSISCHE DIASPORA IN EUROPA IN DE 20E EEUW.

De grote historische veranderingen die zich eind 20e eeuw hebben voltrokken in de landen van Oost- en Centraal-Europa, hebben de deur geopend voor een culturele dialoog tussen Rusland en West-Europa. In Rusland zelf was het in ere houden van de tradities van de Russische cultuur, religieuze filosofie, literatuur en religiositeit decennialang reden voor vervolging; in de Russische diaspora leefden die tradities voort. De artistieke en religieuze wereld van de emigranten drong door in de West-Europese cultuur en er kwam een culturele interactie op gang. In die zin is de geschiedenis van de emigratie een fragment van de cultuurgeschiedenis van zowel West-Europa als Rusland, een fragment waarvan niet veel bekend is en dat - juist vanuit het oogpunt van een culturele dialoog - om bezinning vraagt.  
Dit internationale symposium wordt georganiseerd dr. Fedor Poljakov (München) en de A.A. Brediusstichting in samenwerking met het Instituut voor Oosters Christendom in Nijmegen.  
Sprekers tijdens het symposium zijn: prof. dr. Nikita Struve (Parijs), dr. Gerd Stricker (Zürich), dr. Boris Danilenko (Moskou), drs. Hildo Bos (Amsterdam), prof. dr. Andrei Chichkine (Rome), dr. Wim Goudenys (Leuven), dr. Carmen Sippl (München), dr. Christian Hufen (Berlijn), dr. Fedor Poljakov (München), dr. Roman Zaoral (Praag), drs. Darja Reshetnikova (Moskou). Voorzitters zijn prof. dr. Adelbert Davids (Nijmegen), prof. dr. Wil van den Bercken (Utrecht) en dr. Fedor Poljakov. De middag van 2 maart wordt besteed aan een rondetafelgesprek.  

Het symposium is toegankelijk voor alle belangstellenden. Inlichtingen en aanmeldingen bij de A.A. Brediusstichting. 

Van 1 t/m 5 mei wordt THE SIXTH INTERNATIONAL CONFERENCE OF THE INTERNATIONAL PLUTARCH SOCIETY in Hernen gehouden. Inlichtingen over deze conferentie zijn te verkrijgen bij Prof. dr. L. De Blois, KU Nijmegen, tel. 024 361 21 98.

LEZINGEN / STUDIEBIJEENKOMSTEN 
Entree € 7,-; aanmeldingen tot 2 dagen vóór een bijeenkomst.) 
  
20 januari, aanvang 14.00 uur: DE RUITERHEILIGE EN HET DRAKENTHEMA IN DE OOSTERS CHRISTELIJKE KUNST, een lezing, uitvoerig geïllustreerd met dia’s, door dr. Mat Immerzeel.  Een populair thema in de christelijke kunst van het oosten is de ruiterheilige. De bekendste onder de heilige cavaleristen is Joris, wiens roem mede dankzij de Kruistochten over de hele wereld is verspreid. Wie aan Joris denkt, denkt aan de draak, maar een nadere beschouwing van Joris’ hagiografie en iconografie leert ons dat dit monster niet altijd als zijn tegenstander aanwezig is geweest. Een zoektocht langs oosters christelijke monumenten moet meer duidelijk maken over de geschiedenis van het drakenthema.  
Mat Immerzeel is medewerker aan het ‘Paul van Moorsel Centre’, Universiteit van Leiden. Dit instituut houdt zich bezig met de bestudering en het behoud van christelijke kunst in het Midden-Oosten.   

3 februari, aanvang 14.30 uur: DE PELGRIMSROUTE NAAR SANTIAGO DE COMPOSTELA. Tijdens dit programma worden een geluidsband en dia’s vertoond en van commentaar voorzien door Geert Dekkers en Alex de Vliegere. Na een grondige voorbereiding legden de programmamakers in 1999 de authentieke pelgrimsroute naar Santiago de Compostela af. Zij zijn niet de enige pelgrims: de pelgrimsroute wint tegenwoordig weer aan ‘populariteit’. Het programma begint bij het ontstaan van de beroemde route door Noord-Spanje, dat iets te maken zou hebben met gebeurtenissen die zich 10.000 jaar geleden afspeelden. Vervolgens worden in beeld gebracht: de verdere historische ontwikkelingen die Santiago de Compostela maakten tot een van de belangrijkste bedevaartsoorden van de Latijnse christenheid; de prachtige monumenten langs de pelgrimsroute en in Compostela; de H. Jakobus de Meerdere, broeder van Johannes, die in Compostela zou zijn begraven; de verbazingwekkende wonde­ren die zich zouden hebben voltrokken bij zijn graf; de geschiedenis van de relikwieën; en tenslotte de sociale aspecten van pelgrimage. 
Alex de Vliegere heeft zich in zijn fotografie toegelegd op architectuur; Geert Dekkers was lange tijd nieuwslezer bij een kabelkrant en heeft daarbij ruime ervaring op kunnen doen als commentator. Het programma is niet alleen geschikt voor volwassenen (entrée voor kinderen tot 12 jaar € 3,50).  

10 maart, aanvang 14.00 uur: CONSTANTINOPEL: EEN TWEEDUIZEND JAAR OUDE WERELDSTAD, lezing door drs. Robert van den Graven. 
Istanboel, aan weerszijden van de Bosporus, is de enige stad ter wereld die op twee werelddelen ligt. Het silhouet van de stad met zijn koepels en minaretten heeft op velen een magische uitwerking. Zo ook op Robert van den Graven, die de stad 20 jaar geleden voor het eerst bezocht en er sindsdien jaarlijks naar terugkeert. In 2000 is zijn eerste Engelstalige gids verschenen over het Byzantijnse verleden van Istanboel. Op dat verleden ligt het zwaartepunt gedurende de lezing. Aan de hand van vele dia’s voert Van den Graven ons langs de muren van de stad, door oude volkswijken met verscholen Byzantijnse kerken en heilige bronnen, naar het meest eerbiedwaardige monument: de kerk van de heilige Wijsheid. Ook gaat hij in op het rijke Osmaanse verleden. De Turkse sultans verwoestten de stad niet, maar redden haar juist van de ondergang en maakten haar tot de parel in de kroon van een rijk dat zich uitstrekte van de poorten van Wenen tot aan de piramiden van Egypte.  
Robert van den Graven studeerde geschiedenis en filosofie te Nijmegen. Ieder jaar organiseert hij culturele reizen naar Istanboel en West- en Oost-Turkije. 

21 april, aanvang 14.00 uur: DE BYZANTIJNSE ORAKELS VAN LEO DE WIJZE IN DE POLITIEKE EN RELIGIEUZE PROPAGANDA OP KRETA IN DE 16E EEUW, lezing, geïllustreerd met dia’s, door prof. dr. Jeannine Vereecken.   
De ‘Orakels van Leo de Wijze’ is een verzameling van duistere, met bizarre afbeeldingen geïllustreerde profetieën in verzen, die ten onrechte toegeschreven worden aan de Byzantijnse keizer Leo VI (886-912). Dankzij hun cryptische karakter konden de profetieën telkens weer op andere personages en situaties toegepast worden. Zo gingen ze in een Latijnse vertaling uit de 13e eeuw een nieuw leven leiden als de Vaticinia Pontificum, de Pausprofetieën, en zo werd de Griekse tekst vooral in de 16e eeuw zeer populair, toen hij, in talrijke kopieën, een rol ging spelen in de anti-Turkse propaganda.  
Het eerste deel van de uiteenzetting behandelt de Byzantijnse tekst, zijn plaats in de Byzantijnse profetische literatuur, het pseudo-auteurschap van Leo VI en het hermetische karakter van de tekst en de illustraties. Het tweede deel is gewijd aan een uitgebreide, 16e-eeuwse versie van de tekst van de hand van de Kretenzische geleerde Francesco Barozzi, die de Oracula heeft omgewerkt tot een strijdschrift tegen de Turken. Deze versie is o.a. bewaard in de tot voor kort onbekende Codex Bute, een luxe handschrift, dat geïllustreerd is met 24 bladgrote miniaturen van de bekende Kretenzische iconenschilder Georgios Klontzas.  
Jeannine Vereecken, byzantinologe en slaviste, is hoofddocent bij de Vak­groep Slavistiek en Oost-Europakunde van de Universiteit van Gent. In 2000 publiceerde zij, samen met de kunsthistorica Lydie Hadermann-Misguich, een boek over de Codex Bute   

CURSUSSEN EN MASTERCLASSES

19 januari, van 13.30 tot ca. 16.30 uur, CONVERSATIE NIEUWGRIEKS voor gevorderden in de vorm van ronde-tafelgesprekken in het Grieks, o.l.v. drs. Danaï Kondaksis.  
Verhalen van Stratís Tsírkas (Caïro 1911 - Athene 1980) vormen het thema van de bijeenkomst en dienen als uitgangspunt voor een gesprek over de Griekse minderheid in Egypte. De datum voor de volgende bijeenkomst wordt nog vastgesteld.  

19 januari, 16 februari, 16 maart en 20 april, van 11.00 tot ca. 16.00 uur: SPREEK- en LUISTERVAARDIGHEID RUSSISCH.   Tijdens de eerste bijeenkomst dienen korte teksten van de moderne schrijver F. Iskander als onderwerpen voor studie en conversatie; tijdens de tweede bijeenkomst vormt de kunstenaar Marc Chagall het thema. Ook aan grammaticale kwesties wordt aandacht besteed. Docenten Tatjana Polman en Victoria van Aalst.  

21, 22 en 23 januari: ICONENSCHILDEREN o.l.v. Bernard Frinking.   Deze korte bijeenkomst is speciaal bedoeld voor degenen die in Hernen een cursus iconenschilderen gevolgd hebben. Aanvang maandag 21 januari 11.00 uur, afsluiting woensdag 24 januari 17.00 uur.   

2 februari, van 10.30 uur tot 16.00 uur: VILT MAKEN, EEN OEROUDE TECHNIEK o.l.v. Els Bekker.  
Salomons zoon, een schaapherder, zou, hete tranen stortend van woede omdat hij geen weefgetouw had, zo hard op een schapenvacht hebben gestampt, dat hij de uitvinder van vilt werd! Nomadenvolkeren in Oost-Europa en Azië bedienden zich al in de prehistorie van de eenvoudige techniek van het vilten om kleding, tapijten en zelfs tenten te maken, en zij doen dat vandaag de dag nog. In het Altaigebergte in Rusland zijn in neolithische graven vele resten vilt gevonden; het tapijt in de ‘Pazyrykzaal’ in de Hermitage is hiervan een beroemd voorbeeld.  
Els Bekker gaat in op de geschiedenis, de verschillende technieken en de sociale en meditatieve aspecten van vilt maken en de toepassingsmogelijkheden van het niet geweven materiaal. Daarnaast kunnen de deelnemers zich zelf bekwamen in vilten en gaan zeker met een sjaal naar huis.  
Kosten, inclusief materiaal en eenvoudige lunch, € 35,-. Inlichtingen en aanmeldingen: Els Bekker, tel. 0487 57 2003.   

9 maart, van 11.00 tot ca. 16.00 uur: KERKSLAVISCH voor geïnteresseerden met een basiskennis van het (Oud-)kerkslavisch. Teksten uit de Kerkslavische liturgische boeken en de hagiografie en opschriften op iconen worden gezamenlijk vertaald en besproken. In onderling overleg wordt de datum voor de volgende bijeenkomst vastgesteld. Docenten: Victoria van Aalst en Hans Thuis.  

17 t/m 20 mei: MUZIEK IN KASTEEL HERNEN.  Voor de derde maal wordt in Hernen een muziekfestival georganiseerd, dat bedoeld is als ondersteuning van en aanvulling op de reguliere studie van alle muzikaal geïnteresseerden die bij een privé docent, op een muziekschool of op een conservatorium viool of piano studeren.  
Tijdens het festival geven Ilona Sie Dhian Ho (viool) en Michail Markov (piano), beide docenten aan de ‘Van Zweden School of Music’ voor buitengewoon begaafde kinderen te Enschede, masterclasses. Het muziekweekeind wordt op maandag 20 mei afgesloten met een concert waaraan alle deelnemers een bijdrage leveren.  
Voor inlichtingen kunt u zich wenden tot de A.A. Brediusstichting en tot Michail Markov, tel. 053.4344540. Folders worden u op aanvraag toegestuurd.   

30 augustus t/m 6 september: ICONENSCHILDERCURSUS 2002 o.l.v. Bernard Frinking. Documentatiemateriaal en aanmeldingsformulieren worden op aanvraag toegestuurd.  

CONCERTEN (entrée, inclusief koffie, € 9,-)   

27 januari, aanvang 14.30 uur: donateursconcert met Sergej Kalinin, altviool en Grant Airapetian, piano. Zij brengen een gevarieerd programma met werken van o.a. Händel, Bach, Schumann, Paganini, Schubert en Šchedrin. 
Sergej Kalinin werd geboren in Kaliningrad, Rusland. Op 11-jarige leeftijd werd hij aangenomen op de prestigieuze muziekschool van het Tchaikovsky Conservatorium van Moskou en in 1965 slaagde hij cum laude voor het toelatingsexamen van hetzelfde conservatorium, dat hij al even cum laude doorliep. Hij kreeg privélessen van David Oistrakh. In Rusland verwierf hij bekendheid als solist. Sinds 1991 woont Kalinin in Parijs en treedt hij regelmatig op, niet alleen in Frankrijk, maar ook in de VS, Spanje en Italië. Zijn virtuositeit samen met zijn typisch Russische gevoeligheid bezorgde hem een enthousiast publiek.  
Grant Airapetian is afkomstig uit Armenië. Hij kreeg zijn opleiding aan het Conservatorium van Jerevan en het Conservatorium in Parijs. Sinds 1990 woont hij in Frankrijk. Hij treedt vooral als begeleider op.  
Voor donateurs van de A.A. Brediusstichting is de toegang gratis.   

24 februari, aanvang 14.30 uur: het klarinetkwartet ‘Flautando’ - Harmen Klomp, besklarinet, Petri Smulders, besklarinet, Ria Boeijen, bes-/altklarinet, en Berry van de Laar - basklarinet, speelt werken van o.a. A. Piazzola, J.P. Rameau, Jean Françaix en Debussy .
In 1994 vormden deze 4 enthousiaste Brabantse klarinettisten het kwartet Flautando, dat zich erop toelegt, de mogelijkheden van een klarinetkwartet zo breed mogelijk te exploreren, vooral in kamermuziek. Voor blazers is ‘flautando’ een term die een manier van spelen aanduidt, die ‘week’, ‘zwevend’, maar bovenal ‘lyrisch’ is. Flautando verzorgde in korte tijd vele succesvolle concerten en is regelmatig te beluisteren op de radio. Naast originele werken voor klarinetkwartet speelt het ook, vaak eigen, bewerkingen van werken van componisten uit verschillende stijlperioden.  
Flautando bleek voor velen zo inspirerend te zijn dat besloten werd klarinettistendagen te organiseren, die inmiddels een landelijk vervolg hebben gekregen.   

14 april: Saskia Kingma, harp, en Daniel Rowland, viool. Nadere inlichtingen bij de A.A. Brediusstichting.

Poëzie en muziek

24 maart, aanvang 14.30 uur: EEN HOMMAGE AAN MARJO TAL. Uitvoerenden: Esther Blom, poëzie, Patricia Werner Leanse, mezzosopraan, en Patrick Hopper, pianist.  
Op gedichten van Esther Blom, wier derde dichtbundel onlangs bij uitgeverij Wereldbibliotheek is verschenen, componeerde Marjo Tal haar liederencyclus, ‘Canzonen’. Esther Blom vergezelt bij dit programma het duo Patrick en Patricia, die de ‘Canzonen’ ten gehore brengen. Zij geeft een inleiding over de componiste en de cyclus en draagt de gedichten voor.  
Marjo Tal (1915-), componiste en concertpianiste, schreef naast beroemd geworden Franse chansons, in Nederland zeer geprezen muziek op gedichten van o.a. Jan Engelman, Federico Garcia Lorca, Christina de Pisan, Jan Hendrik Leopold en Anna Achmatova. Wie haar liederen hoort, kan zich moeilijk voor­stellen dat uit de pen van één persoon zulke gevarieerde, diep emotionele liederen kunnen vloeien. In 1990 emigreerde Tal naar Israël. Patricia Werner Leanse voltooide na haar muziekstudie aan de University of California haar zangopleiding in Nederland. Zij werkt mee aan koor- en operaprojecten en treedt sinds 1997 op als soliste. Patrick Hopper is een veelgevraagd begeleider en treedt daarnaast op als solist. Hij kreeg zijn opleiding aan het Koninklijk Conser­vatorium in Den Haag en was onder meer winnaar van het Edith Steinconcours.   

TENTOONSTELLINGEN EN THEATER  

6 t/m 21 april: ‘GRENSOVERSCHRIJDEND’, olieverfschilderijen, aquarellen en potloodtekeningen van Ljuba Kostenko.